మేము ఎలా లెక్కిస్తాం

గ్రహ స్థానాలు

సూర్యుడు, చంద్రుడు, గ్రహాల స్థానాలను astronomy-engine తో లెక్కిస్తాం. ఇది VSOP87, ELP చంద్ర సిద్ధాంతాల ఆధారంగా రూపొందిన, NASA JPL Horizons‌తో సరిచూసిన ఓపెన్-సోర్స్ (MIT) లైబ్రరీ. కాంతి ప్రయాణ సమయం, అబెరేషన్‌కు సవరించిన దృశ్య భూకేంద్రిత (apparent geocentric) స్థానాలను, ఆ తేదీ నాటి నిజ క్రాంతివృత్తంపై వాడతాం.

ΔT (భూభ్రమణ కాలానికీ ఏకరీతి కాలానికీ మధ్య తేడా) కోసం 1990 నుంచి 2150 వరకు Swiss Ephemeris వాడే సంవత్సరవారీ విలువలనే వాడతాం, కాబట్టి ప్రస్తుత, భవిష్యత్ తేదీల ఫలితాలు దానితో చాలా దగ్గరగా సరిపోతాయి.

నిరయన రాశిచక్రం, అయనాంశ

వైదిక జ్యోతిష్యం స్థానాలను స్థిర నక్షత్రాల ఆధారంగా కొలుస్తుంది. భారత ప్రభుత్వ క్యాలెండర్ సంస్కరణ కమిటీ (1955) సిఫార్సు చేసిన ప్రమాణమైన లాహిరి (చిత్రపక్ష) అయనాంశ ను మేము తీసివేస్తాం. దీన్ని 2000 సంవత్సర విలువ నుంచి IAU 2006 ప్రిసెషన్ సూత్రంతో లెక్కించి, Swiss Ephemeris‌లోని SE_SIDM_LAHIRI కు అనుగుణంగా క్రమాంకనం చేశాం. సైడీరియల్ మోడ్‌లోని Swiss Ephemeris లాగానే, గ్రహాలు, అయనాంశ రెండింటి నుంచీ న్యూటేషన్‌ను తొలగిస్తాం.

ఖచ్చితత్వ పరీక్ష

ప్రతి విడుదలనూ 1900 నుంచి 2100 మధ్య 400 యాదృచ్ఛిక క్షణాలు, ప్రదేశాల్లో Swiss Ephemeris 2.10 తో పోల్చి చూస్తాం. ఆర్క్-సెకన్లలో తేడాలు (1″ = ఒక డిగ్రీలో 1/3600 వంతు):

పోలిక కోసం: ఒక నక్షత్ర పాదం 3°20′ = 12,000″, చంద్రుడు ఒక్క సెకను కాలంలో సుమారు 0.5″ కదులుతాడు. కాబట్టి 4″ తేడా వల్ల నక్షత్రం ముగిసే సమయం పది సెకన్ల కంటే తక్కువగానే మారుతుంది. వక్ర స్థితి అన్ని పరీక్షా సందర్భాల్లోనూ సరిపోలింది.

లగ్నం, భావాలు

లగ్నాన్ని స్థానిక నక్షత్ర కాలం (local sidereal time), క్రాంతివృత్త నిజ వాలు, పుట్టిన ప్రదేశ అక్షాంశం ఆధారంగా లెక్కిస్తాం. లగ్న కుండలి పూర్ణ రాశి భావాలు (whole-sign houses) వాడుతుంది: ఉదయిస్తున్న రాశి 1వ భావం, తర్వాతి రాశి 2వ భావం, ఇలా. ఆర్కిటిక్, అంటార్కిటిక్ వృత్తాల లోపలి ప్రదేశాల్లో లగ్నం నిర్వచించలేనిది అవుతుంది కాబట్టి వాటికి సపోర్ట్ లేదు.

టైమ్ జోన్లు

పుట్టిన ప్రదేశాలు వాటి IANA టైమ్ జోన్‌తో సహా GeoNames నుంచి తీసుకుంటాం. చారిత్రక ఆఫ్‌సెట్లను IANA tz డేటాబేస్ నుంచి వర్తింపజేస్తాం — భారతదేశానికి ఇందులో 1942–45 యుద్ధకాలపు +06:30 ఆఫ్‌సెట్ కూడా ఉంది. పాత నగర సమయాలు (1948 వరకు కలకత్తా టైమ్, 1955 వరకు బొంబాయి టైమ్), లోకల్ మీన్ టైమ్‌ను జనన వివరాల ఫారమ్‌లోని టైమ్ జోన్ సెట్టింగ్స్‌లో ఎంచుకోవచ్చు.

రాహువు, కేతువు

చాలా భారతీయ పంచాంగాల లాగానే మేము మధ్యమ చంద్ర పాతం (mean lunar node) వాడతాం (Meeus, Astronomical Algorithms, eq. 47.7). కేతువు రాహువుకు సరిగ్గా ఎదురుగా ఉంటాడు.

వర్గ చక్రాలు

పదహారు షోడశవర్గ చక్రాలు (D1 నుంచి D60) బృహత్ పరాశర హోరా శాస్త్రాన్ని అనుసరిస్తాయి: ఉదాహరణకు, నవాంశ (D9) మేషం నుంచి రాశిచక్రం అంతటా నిరంతరంగా సాగుతుంది; దశాంశ (D10) బేసి రాశులకు అదే రాశి నుంచి, సరి రాశులకు 9వ రాశి నుంచి మొదలవుతుంది; హోర (D2) పరాశర పద్ధతిలోని సూర్య/చంద్ర అర్ధ భాగాలను వాడుతుంది.

వింశోత్తరి దశ

దశా క్రమం పుట్టినప్పుడు చంద్రుడు ఉన్న నక్షత్రాధిపతి నుంచి మొదలవుతుంది. ఆ నక్షత్రంలో మిగిలిన భాగం మొదటి మహాదశ శేషాన్ని ఇస్తుంది. ఉప దశలు (అంతర్దశ, ప్రత్యంతర దశ) అనుపాతంలో ఉంటాయి. ఒక దశా సంవత్సరం 365.2425 రోజులు.

పంచాంగం

• తిథి: చంద్ర–సూర్యుల మధ్య ప్రతి 12° దూరం. నక్షత్రం: చంద్రుని నిరయన రేఖాంశంలో ప్రతి 13°20′. యోగం: నిరయన సూర్య, చంద్రుల మొత్తంలో ప్రతి 13°20′. కరణం: తిథిలో సగం.
• కోణం తన సరిహద్దును దాటే ఖచ్చితమైన క్షణాన్ని ఒక సెకను లోపు ఖచ్చితత్వంతో వెతికి ముగింపు సమయాలను కనుగొంటాం.
• సూర్యోదయం, సూర్యాస్తమయం: ప్రామాణిక వక్రీభవనంతో, సముద్ర మట్టపు దిక్చక్రంపై సూర్యబింబం పై అంచు — చాలా ఆధునిక పంచాంగాలు, జాతీయ అల్మనాక్‌లు వాడే పద్ధతి ఇదే.
• రాహుకాలం, యమగండం, గుళిక కాలం: వారాన్ని బట్టి పగటి సమయంలో ఎనిమిదో వంతు. అభిజిత్: 15 పగటి ముహూర్తాల్లో 8వది. బ్రహ్మ ముహూర్తం: 14వ రాత్రి ముహూర్తం (సూర్యోదయానికి రెండు ముహూర్తాల ముందు).
• చోఘడియా, హోర: వాస్తవ స్థానిక సూర్యోదయ, సూర్యాస్తమయాల ఆధారంగా పగలు, రాత్రులను ఎనిమిది, పన్నెండు సమాన భాగాలుగా విభజించినవి.
• చాంద్రమాసం: దాన్ని ప్రారంభించే అమావాస్య నాడు సూర్యుడు ఉన్న నిరయన రాశిని బట్టి పేరు పెడతారు (అమాంత); పక్కనే పూర్ణిమాంత పేరు కూడా చూపిస్తాం; సూర్య సంక్రమణం లేని మాసం అధిక మాసం.
• వ్రత తేదీలు: స్థానిక సూర్యోదయ సమయంలో ఉన్న తిథి (ఉదయ తిథి). ప్రత్యేక నియమాలు ఉన్న పండుగలు (చంద్రోదయం, ప్రదోషం, నిశీథ) ఒక రోజు తేడాతో రావచ్చు.

పెళ్లి పొంతన (కుండలి మిలన్)

అష్టకూట గుణాలు (వర్ణం 1, వశ్యం 2, తార 3, యోని 4, గ్రహ మైత్రి 5, గణం 6, భకూటం (రాశి కూటం) 7, నాడి 8) ముహూర్త చింతామణి పట్టికలను అనుసరిస్తాయి. వశ్యం కోసం ధనుస్సు, మకర రాశులను సగం సగంగా విభజిస్తాం. వశ్యం, యోని, గణం పట్టికల్లో ప్రాంతీయ తేడాలు ఉన్నాయి, కాబట్టి ఇతర సైట్లలో స్కోరు ఒకటి రెండు పాయింట్లు తేడాగా ఉండవచ్చు. సాధారణంగా ఆమోదించిన నాడి, భకూట దోష రద్దులను పేర్కొంటాం, కానీ అసలు స్కోరును ఎప్పుడూ చూపిస్తాం.

దోషాలు, యోగాలు

కుజ దోషాన్ని లగ్నం, చంద్రుడు, శుక్రుడు నుంచి 1, 2, 4, 7, 8, 12 భావాల్లో కుజుడు ఉన్నాడో చూసి పరిశీలిస్తాం; విస్తృతంగా ఉదహరించే రద్దు అంశాలను విడిగా చూపిస్తాం. కాలసర్ప దోషానికి సూర్యుడు నుంచి శని వరకు ఏడు గ్రహాలూ పాత అక్షానికి ఒకే వైపు ఉండాలి. ఏలినాటి శని కాలాలను శని నిరయన రాశి సరిహద్దులను దాటే ఖచ్చితమైన క్షణాల నుంచి కనుగొని, వక్ర గతిలో తిరిగి ప్రవేశించడాలను ఒకే కాలంగా కలుపుతాం.

రాశి ఫలాలు

రాశి ఫలాలను చేతితో రాయం. ప్రతి చంద్ర రాశికి ప్రతి గ్రహం ఏ భావంలో సంచరిస్తోందో (చంద్ర రాశి నుంచి లెక్కించి) గణించి, ఫలదీపిక (26వ అధ్యాయం) లోని సంప్రదాయ గోచార ఫలితాలను వర్తింపజేస్తాం: ఉదాహరణకు, చంద్రుడు 1, 3, 6, 7, 10, 11 భావాల్లో; గురుడు 2, 5, 7, 9, 11 భావాల్లో; శని, రాహువు, కేతువు 3, 6, 11 భావాల్లో అనుకూలం. దిన ఫలాలను న్యూఢిల్లీ సూర్యోదయ సమయానికి (IST) లెక్కిస్తాం. రాశి ఫలాల పేజీలోని ప్రతి వాక్యాన్నీ దానికి కారణమైన గోచారంతో సహా చూపిస్తాం.

రాశి ఆధారిత ఫలాలకు వేధ, అష్టకవర్గులను వర్తింపజేయం, ఎందుకంటే వాటికి వ్యక్తిగత జాతకం అవసరం. రాశి ఫలం కంటే మీ పూర్తి జాతకం, నడుస్తున్న దశకే ఎప్పుడూ ప్రాధాన్యం.

పరిమితులు

జ్యోతిష్యం సంప్రదాయ వ్యాఖ్యాన పద్ధతి, భవిష్యత్తును నిర్ధారించే శాస్త్రం కాదు; ఇక్కడి ఏ సమాచారమూ వృత్తిపరమైన వైద్య, న్యాయ లేదా ఆర్థిక సలహాకు ప్రత్యామ్నాయం కాదు. లెక్కలు ఖచ్చితమైనవి; అర్థాలు సంప్రదాయం.

ప్రశ్నలు ఉన్నాయా, లేదా మేము పరిశీలించాల్సిన తేడా ఏదైనా కనిపించిందా? వివరాలు, మీరు పోల్చిన మూలంతో మమ్మల్ని సంప్రదించండి.